Avrupa Komisyonu, Güney Kıbrıs’ın Schengen Bölgesi’ne katılım hazırlıklarına ilişkin teknik değerlendirmesini olumlu tamamlayarak raporu kabul etti. Süreçte gözler şimdi Eylül ayında konuyu ele alacak AB Konseyi’ne çevrilirken, Yeşil Hat’ın statüsü ile Kıbrıslı Türklerin serbest dolaşımına ilişkin tartışmalar üyelik sürecinin en hassas başlıkları arasında yer alıyor.
Güney Kıbrıs’ın Schengen Bölgesi’ne katılım sürecinde kritik bir eşik daha aşıldı. Avrupa Komisyonu, Güney Kıbrıs’ın Schengen’e katılım hazırlıklarına ilişkin olumlu teknik değerlendirmesini tamamlayarak raporu kabul etti. Sürecin bundan sonraki aşamasında konu Eylül ayında Avrupa Birliği (AB) Konseyi’nin gündemine gelecek ve nihai siyasi karar üye devletler tarafından verilecek.
Rum gazeteleri Politis ve Cyprus Mail’in haberlerine göre, Avrupa Komisyonu tarafından talep edilen teknik ve operasyonel hazırlıkların büyük bölümü tamamlandı ve Güney Kıbrıs’ın hazırlık düzeyine ilişkin herhangi bir itiraz dile getirilmedi.
AVRUPA KOMİSYONU: KARAR ARTIK AB KONSEYİ’NİN
Avrupa Komisyonu Sözcüsü Markus Lammert, Kıbrıs Haber Ajansı’na (CNA) yaptığı açıklamada, Avrupa Komisyonu’nun Salı günü Güney Kıbrıs’ın başvurusuna ilişkin raporu resmen kabul ettiğini açıkladı.
Lammert, raporun Mayıs ayında yayımlanan “Schengen’in Durumu” raporu kapsamında yürütülen teknik izleme çalışmalarına dayandığını belirterek, Eylül ayında resmen AB Konseyi’ne sunulacağını ifade etti.
Schengen üyeliğine ilişkin kararın Avrupa Komisyonu tarafından değil, AB Konseyi tarafından verileceğini vurgulayan Lammert, “Güney Kıbrıs’ın Schengen Bölgesi’ne tam katılımı, Schengen iş birliğinin temelini oluşturan ortak kurallar, standartlar ve sorumluluklar çerçevesini güçlendirecektir” değerlendirmesinde bulundu.
Yeni bir ülkenin Schengen Bölgesi’ne katılabilmesi için Schengen üyesi olan 25 AB ülkesinin oy birliğiyle onay vermesi gerekiyor. AB üyesi olmasına rağmen Schengen dışında kalan yalnızca Güney Kıbrıs ve İrlanda bulunuyor. İrlanda ise Birleşik Krallık ile Ortak Seyahat Alanı uygulaması nedeniyle Schengen’e tam katılım sağlamıyor.
VON DER LEYEN: TEKNİK KRİTERLER TAMAMLANDI
Geçtiğimiz günlerde Güney Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Nikos Hristodulidis de Fransa’nın başkenti Paris’te Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile gerçekleştirdiği görüşmede Schengen sürecini gündeme taşımıştı.
Görüşmede, Güney Kıbrıs’ın Schengen üyeliği için gerekli tüm teknik kriterleri yerine getirdiği, bundan sonraki sürecin siyasi karara bağlı olduğu belirtilmişti. Von der Leyen ise Güney Kıbrıs’ın Schengen Bölgesi’ne en kısa sürede katılmasına destek verdiğini ifade etmişti.
Cyprus Mail’in diplomatik kaynaklara dayandırdığı haberine göre ise Von der Leyen, uzun yıllardır Kıbrıs sorunu çözülmeden Schengen üyeliğinin mümkün olmadığı yönündeki yaklaşımın değişmesi için AB üyesi ülkelere doğrudan girişimlerde bulunan isimlerin başında geliyor.
YEŞİL HAT EN HASSAS BAŞLIK
Katılım sürecindeki en önemli tartışma başlığını ise Yeşil Hat oluşturuyor. Schengen kurallarının, Güney Kıbrıs ile KKTC arasındaki ara bölgede nasıl uygulanacağına ilişkin belirsizliklerin sürdüğü belirtiliyor.
Rum Dışişleri Bakanı Konstantinos Kombos daha önce yaptığı açıklamalarda Schengen üyeliğinin Yeşil Hat’ı AB’nin dış sınırına dönüştürmeyeceğini ve mevcut Yeşil Hat Tüzüğü’nün uygulanmaya devam edeceğini ifade etmişti.
Yetkililer, mevcut geçiş noktalarındaki uygulamaların büyük ölçüde korunacağını ancak Schengen Bilgi Sistemi’nin devreye girmesiyle kimlik ve giriş kontrollerinin daha etkin hale geleceğini belirtiyor.
Buna karşın bazı diplomatlar, Schengen’in yeni dijital giriş-çıkış sisteminin adadaki dokuz geçiş noktasında uygulanmamasının pratikte sürdürülebilir olmayacağını savunuyor. Diplomatik kaynaklara göre bu durum, Yeşil Hat’ın fiilen daha sıkı bir dış sınıra dönüşmesine ya da Schengen Bölgesi’ne giriş-çıkışların takibinde idari sorunlar yaşanmasına yol açabilir.
KARMA EVLİLİKLER VE KIBRISLI TÜRKLER İÇİN ENDİŞELER SÜRÜYOR
Haberde en büyük belirsizliğin üçüncü ülke vatandaşları, özellikle de Kıbrıslı Türklerle evli Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları ile bu evliliklerden doğan çocukların hukuki statüsü konusunda yaşandığı ifade edildi.
Yaklaşık 15 yıldır Güney Kıbrıs vatandaşlığı almak için mücadele ettiğini belirten Kıbrıslı Türk Hasan Paralı’nın, Güney Kıbrıs pasaportu bulunmadığı için Avrupa’ya yapacağı her seyahat öncesinde Schengen vizesi almak zorunda kaldığına dikkat çekildi.
Kıbrıslı Türk lider Tufan Erhürman da Schengen üyelik sürecine Kıbrıs Türk tarafının mutlaka dahil edilmesi gerektiğini belirterek, özellikle Güney Kıbrıs vatandaşlığı bulunmayan Kıbrıslı Türklerin serbest dolaşım hakkı açısından sürecin önemli sorunlar doğurabileceği uyarısında bulundu.
Avrupa Komisyonu’nun olumlu teknik değerlendirmesinin ardından gözler şimdi AB Konseyi’ne çevrilmiş durumda. Güney Kıbrıs’ın Schengen üyeliği konusunda nihai kararın, üye ülkelerin oy birliğiyle vereceği siyasi onayın ardından netleşmesi bekleniyor. Yeşil Hat’ın statüsü ile Kıbrıslı Türklerin ve karma evliliklerden doğan kişilerin haklarına ilişkin tartışmaların ise sürecin en önemli siyasi başlıkları olmayı sürdüreceği değerlendiriliyor.
Bununla ilgili tartışma post