Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, dört yıl önce uygulamaya konulan açılımla, kapalı tutulan Maraş’ın bir bölümünün 46 yıl sonra halkın kullanımına sunulma sürecinin Başbakan olduğu dönemde gerçekleştiğini hatırlatarak, “Uzun vadede hedefimiz, Maraş’ta bazı binaların yıkılarak yeniden yapılması bazılarının da tadil edilerek milli ekonomiye kazandırılmasıdır.” dedi.
Cumhurbaşkanı Tatar, Maraş açılımının 4. yılı dolayısıyla AA’ya değerlendirmelerde bulundu.
Tatar, 8 Ekim 2020’de Kapalı Maraş’ın bir bölümünün ziyarete açılması sürecini anlatarak, açılım sonrası bölgenin KKTC‘ye siyasi ve ekonomik getiriler kazandırdığını söyledi.
Cumhurbaşkanı Tatar, açıldığı günden itibaren, KKTC‘nin Gazimağusa ilçesine bağlı Maraş bölgesini ziyaret edenlerin sayısının 2 milyon 200 bine ulaştığını, KKTC‘ye gelen turistlerin yüzde 90’ının Maraş’ı mutlaka ziyaret ettiğini anlattı.
Maraş’ın KKTC egemenliğinde bir bölge olduğuna işaret eden Tatar, 2020 yılında bölgeyi halkın kullanımına açarak, kendilerinin izlediği egemen eşit, eşit uluslararası statüde iki devletli siyasetin altını doldurduklarını vurguladı.
Tatar, Maraş’ı 4 yıl önce halkın kullanımına açmalarının aynı zamanda “Mavi Vatan” için önemli olduğunu kaydederek, “Akdeniz’de bağımsız bir Türk devleti ve bütün Türk dünyasının en güneydeki bir temsilcisi olarak, bu devletin kendisi içerisinde bağımsızlığını ve özgürlüğünü daha pekiştirmesi bakımından, egemenlik hakkımızı kullanarak kapalı Maraş’ın açılması, bir bakıma da Türk dünyasına büyük bir hizmet olmuştur.” diye konuştu.
Kapalı Maraş ile ilgili ilk hedeflerinin bazı alanları halkın kullanımına açmak olduğunu ve buna ulaştıklarını aktaran Tatar, şöyle devam etti:
“Uzun vadede hedefimiz, Maraş’ta bazı binaların yıkılarak yeniden yapılması, bazılarının da tadil edilerek milli ekonomiye kazandırılmasıdır. Maraş’ın açılmasının ekonomimize doğrudan ve dolaylı çok önemli katkısı olduğu bir gerçektir. Bundan sonraki süreçte umarım Taşınmaz Mal Komisyonu üzerinden sorunlar giderilir fakat orada şöyle bir ayrıntı var, 1571’den sonra Kıbrıs’ın çoğu vakıf malına dönüştürülmüştür. İngiltere 1878’de yapılan anlaşmaya aykırı olarak Maraş’taki vakıf mallarını Rumlara peşkeş çekmiştir. Şimdi Kıbrıs Vakıflar İdaresi (EVKAF) bu konu üzerine çalışıyor ve vakıf mallarının peşkeş çekilmesi ile ilgili itirazları var. Yargı bu durumu dikkate alıyor. İnşallah bu şekilde de çözümler olacaktır.”
Cumhurbaşkanı Tatar, Maraş’ın Annan Planı Referandumu (2004) ve Crans-Montana görüşmelerinde (2017) masaya geldiğini ve Rumlara iadesinin konuşulduğunu hatırlatarak, Rumların ne federasyon ne de Maraş’ı istediklerini, bu nedenle de federasyon temelli müzakerelerin artık geride kaldığını ifade etti.
KKTC‘nin bundan sonra kendi yolunda devam edeceğini dile getiren Tatar, egemen bir devlet olarak Maraş’ın üzerindeki her türlü tasarrufun kendilerine ait olduğunu bildirdi.
– Maraş açılımı
18 Haziran 2019’daki Bakanlar Kurulu toplantısında, 1974’ten bu yana kapalı olan Gazimağusa ilçesine bağlı Maraş’ın açılması konusunda adımların atılması ve uzman bir ekiple bilimsel envanter çalışması yapılması kararı alındı.
KKTC sınırları içerisindeki Maraş’ın kamuya ait Demokrasi Caddesi ile sahil kısmının bir bölümü 8 Ekim 2020’de halkın kullanımına açıldı.
Bakanlar Kurulu kararıyla 12 Temmuz 2021’de Maraş açılımının ikinci aşaması kapsamında bir bölge daha askeri olmaktan çıkarıldı ve böylece Maraş’ın yüze 3,5’luk kısmı sivil hale getirildi.
KKTC makamları, Maraş’ta taşınmazı olan Rumlar ve 3. ülke vatandaşlarına Taşınmaz Mal Komisyonu’na başvuru yapmaları çağrılarını devamlı yineliyor.
Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) Maraş’ta yapılan açılım dahil tüm süreçlere karşı çıkarken, KKTC, Maraş’taki egemenliğinden dolayı bölgedeki tasarrufunu kimse ile paylaşmayacağını ısrarla vurguluyor.
Bununla ilgili tartışma post